Sinh mổ là gì và những điều vấn đề liên quan mẹ bầu cần biết

Sinh mổ là phương pháp phẫu thuật lấy em bé ra ngoài, được áp dụng cho một số phụ nữ gặp vấn đề trong quá trình chuyển dạ khiến họ không thể sinh con theo phương pháp tự nhiên. Cứ 3 ca sinh sẽ có 1 ca sinh mổ. Mặc dù không đau đớn như sinh thường nhưng quá trình phục hồi sau đó có thể khiến nhiều bà mẹ khó chịu.

Sinh mổ là gì?

Hầu hết phụ nữ sinh con qua đường âm đạo hay còn được gọi là sinh thường. Tuy nhiên trong quá trình mang thai hoặc chuyển dạ và sinh con, một số phụ nữ có thể được chỉ định sinh mổ nếu không thể sinh tự nhiên.

Trong quá trình sinh mổ, các thủ thuật phẫu thuật sẽ được thực hiện nhằm đưa em bé ra ngoài thông qua các vết mổ ở bụng và tử cung của người mẹ. Đây được coi là một cuộc phẫu thuật lớn, vì vậy một ca sinh mổ có thể dẫn tới nhiều biến chứng cho mẹ và bé hơn việc sinh thường qua đường âm đạo.

Sinh mổ là quá trình lấy con ra khỏi người mẹ bằng cách phẫu thuật
Sinh mổ là quá trình lấy con ra khỏi người mẹ bằng cách phẫu thuật

Tuy nhiên, nếu sức khỏe của người mẹ yếu, không có khả năng sinh bằng phương pháp tự nhiên thì việc áp dụng sinh mổ là cách an toàn nhất để chào đón em bé đến với thế giới.

Khi nào cần sinh mổ?

Việc áp dụng sinh mổ hay sinh thường tùy thuộc lớn vào sức khỏe của người mẹ cũng như các yếu tố phát sinh trong quá trình sinh con. Các bác sĩ có thể căn cứ vào từng trường hợp nhất định để quyết định có nên sinh mổ hay không. Tuy nhiên, lựa chọn sinh mổ sẽ được thực hiện trong 3 trường hợp chính sau:

  • Sinh mổ không kế hoạch: Thường áp dụng trong các trường hợp gặp vấn đề với nhau thai. Các bác sĩ khi đó có thể quyết định thực hiện sinh mổ nếu nhau thai che một phần hoặc toàn bộ tử cung người mẹ. Ngoài ra, các bác sĩ sẽ áp dụng một thủ thuật mổ lấy thai trong trường hợp em bé có kích thước quá lớn đi qua xương chậu của mẹ nhưng các cơn co thắt của mẹ không đủ mạnh để mở cổ tử cung giúp bé ra ngoài.
  • Sinh mổ khẩn cấp: Một ca sinh mổ khẩn cấp sẽ được thực hiện nếu em bé gặp vấn đề trong quá trình chuyển dạ như nhịp tim của bé giảm nhanh chóng xuống dưới mức bình thường, không quay trở lại, dây rốn đi ra khỏi âm đạo hoặc nếu mẹ đã thực hiện mổ đẻ trước đó và vết sẹo cũ vỡ ra khi họ cố gắng sinh thường.
  • Sinh mổ theo lịch trình: Các trường hợp áp dụng đẻ mổ theo lịch trình có tỉ lệ thấp hơn và thường được chỉ định trong các trường hợp bé nằm không đúng vị trí, nằm ngang hoặc ngược (đầu hướng lên).

Ngoài ra, các bà mẹ đã từng sinh nhiều em bé trước đó cũng có nhiều khả năng cần thực hiện mổ đẻ, đặc biệt trong trường hợp bé cần được sinh non hoặc nằm sai vị trí.

Tìm hiểu về quy trình sinh mổ

Quá trình mổ đẻ lấy thai nhi diễn ra khá nhanh, bao gồm các bước say đây:

Gây mê:

Các bà mẹ sẽ được gây mê màng cứng vào cột sống. Việc gây mê này sẽ giúp các mẹ tỉnh táo trong suốt quá trình mổ. Nếu trong trường hợp khẩn cấp, các bác sĩ có thể gây mê toàn thân. Điều này có nghĩa các mẹ sẽ mất ý thức trong khi sinh.

Các y tá có thể treo một tấm màn ngay dưới ngực người mẹ để hạn chế cảnh sản phụ nhìn thấy phẫu thuật. Tuy nhiên cũng có một số bệnh viện dùng màng giấy bóng kính trong suốt cho phép các bà mẹ nhìn thấy em bé bác sĩ nhấc bé ra từ bụng mẹ.

Vệ sinh vùng bụng:

Vùng bụng của mẹ sẽ được vệ sinh sạch sẽ và vô trùng trước khi bác sĩ đặt ống thông tiểu lấy nước tiểu trong quá trình sinh. Các bà bầu cũng có thể được truyền dịch trong quá trình sinh mổ nhằm tránh mất nước.

Vết rạch khi sinh mổ
Vết rạch khi sinh mổ

Phẫu thuật:

Các bác sĩ sản sẽ rạch một đường khoảng 20cm trên bụng người mẹ. Đường rạch này nằm ở vị trí thấp và gần đường lông mu. Đây cũng chính là vị trí mà em bé sẽ được lấy ra ngoài. Tuy nhiên, nếu trong trường hợp khẩn cấp, bé cần ra ngoài ngay, bác sĩ có thể rạch một đường theo chiều dọc từ gần rốn tới phía trên xương mu. Sau đó, một đường rạch tiếp theo đi qua lớp mô mỡ và cơ bắp, cuối cùng rạch tử cung.

Lấy em bé ra ngoài:

Em bé sẽ được lấy ra ngoài thông qua vết cắt, sau khi được làm sạch mắt, mũi, miệng, dây rốn sẽ được kẹp lại. Các bác sĩ cũng sẽ tiến hành loại bỏ nhau thi ngay sau đó và làm sạch tử cung rồi lần lượt khâu các vết rạch.

Cách lấy bé ra ngoài trong mổ đẻ
Cách lấy bé ra ngoài trong mổ đẻ

Những thắc mắc thường gặp khi sinh mổ?

Khi được chỉ định sinh mổ hoặc để phòng ngừa tình trạng cần sinh mổ trong quá trình sinh, các bà mẹ cũng nên tìm hiểu một số thông tin liên quan tới quá trình này.

1. Đẻ mổ mất bao lâu?

Nếu mọi việc suôn sẻ, một quy trình sinh mổ thường kéo dài khoảng 45 phút đến một giờ. Thêm 15 đến 20 phút nếu bà bầu cần thêm thuốc giảm đau và cần đợi thuốc có tác dụng.

Nếu việc sinh mổ có biến chứng, có sự kết dính của các bộ phận cơ thể của mẹ đòi hỏi các kỹ thuật phẫu thuật bổ sung hoặc người mẹ bị chảy máu quá mức (mà nếu mọi nỗ lực để cầm máu đều thất bại), có thể phải phẫu thuật cắt tử cung.

2. Mẹ cảm thấy thế nào khi sinh mổ?

Các mẹ sẽ không cảm thấy đau trong quá trình sinh. Nhưng do được gây mê màng cứng, các bà bầu có thể có những cảm giác lạ. Họ cũng có thể vô tình sợ hãi khi bị tiêm thuốc hoặc thấy bụng bị rạch. Trong quá trình sinh mổ, nếu chứng kiến toàn bộ các bước  các mẹ có thể cảm thấy áp lực. Việc nằm không có gối, hai tay mở rộng sang hai bên cũng có thể khiến nhiều mẹ khó chịu.

Sau phẫu thuật khoảng 12 giờ đầu tiên, một số mẹ có thể cảm thấy đau đớn nhưng không nhất thiết phải giảm đau. Nếu bạn bị tê ngoài màng cứng, các bác sĩ có thể tiêm thuốc giảm đau cho những ngày tiếp đó hoặc chuyển bạn sang uống ibuprofen hoặc acetaminophen. Việc dùng thuốc sẽ được sử dụng trong khoảng 2 tuần sau đó.

Sau sinh mổ, các mẹ có thể ở bệnh viện từ 2 đến 4 ngày, nhưng có thể mất đến 6 tuần để cơ thể hồi phục hoàn toàn.

Một số phụ nữ cũng có thể bị chảy máu trong khoảng 4 đến 6 tuần sau khi sinh phẫu thuật. Họ cũng được khuyên không nên quan hệ tình dục trong vài tuần sau phần C của mình và cũng nên tránh các hoạt động vất vả, chẳng hạn như nâng vật nặng để có thể hồi phục sớm hơn.

3. Sau sinh mổ nên kiêng gì?

Để chăm sóc tốt nhất cho mẹ và bé sau sinh mổ, các mẹ cần chú ý kiêng cữ cẩn thận. Cụ thể:

  • Nên nghỉ ngơi tới khi phục hồi hoàn toàn
  • Tránh để cơ thể nhiễm lạnh
Sau sinh mổ cần chăm sóc mẹ cẩn thận
Sau sinh mổ cần chăm sóc mẹ cẩn thận
  • Không nên “yêu” sớm
  • Thực hiện chế độ ăn uống cho mẹ sinh mổ: Kiêng đồ nhiều dầu mỡ, kiêng đồ tanh, kiêng các loại thực phẩm gây đầy hơi, tránh xa các loại thực phẩm gây tắc sữa, kiêng thực phẩm gây sắc tố đen cho da,…

4. Những rủi ro khi mổ đẻ

Giống như bất kỳ cuộc phẫu thuật lớn nào, một quy trình mổ đẻ thường đi kèm với một loạt các rủi ro và biến chứng mà các bà mẹ có thể gặp phải. Một số khả năng biến chứng có thể xảy ra gồm có:

  • Ruột có thể bị kẹt vào thành bụng
  • Bàng quang cũng có thể bị đẩy lên trên
  • Một số biến chứng có thể dẫn tới việc phẫu thuật cắt tử cung
  • Mất máu
  • Nhiễm trùng
  • Đông máu ở chân
  • Tổn thương nội tạng
  • Tràn dịch màng phổi ở bé
  • Các mẹ có thể phản ứng xấu với thuốc gây mê hoặc các loại thuốc khác được sử dụng

Một số rủi ro trong quá trình mổ đẻ có thể được tăng lên nếu người mẹ đã phẫu thuật trước do có sự hiện diện của mô sẹo.

5. Khả năng sinh mổ trong những lần sinh sau

Theo báo cáo của Cơ quan phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ, một phụ nữ đã thực hiện sinh mổ lần đầu có thể sẽ có khoảng 90% cần thực hiện sinh mổ lần tiếp theo. Tuy nhiên, các nghiên cứu đã phát hiện ra rằng những phụ nữ đã sinh mổ nếu cố gắng sinh thường trong các lần tiếp, trường hợp được các nhà nghiên cứu gọi là VBAC (sinh thường sau sinh mổ), có thể có tỉ lệ biến chứng tương đối thấp sau đó, chẳng hạn như phải truyền máu hoặc cắt tử cung không có kế hoạch, so với những phụ nữ đã lên lịch sinh mổ lần tiếp.

Ngoài ra, các vết cắt trên thành tử cung của phụ nữ cũng là một yếu tố ảnh hưởng đến khả năng sinh con âm đạo trong tương lai.

Mặc dù sinh mổ có thể giúp mẹ bớt đau đớn trên bàn đẻ nhưng chỉ khi thực sự cần thiết mới nên áp dụng phương pháp này. Khi sinh mổ, các bà mẹ cũng cần chú ý giữ gìn sức khỏe để sớm hồi phục và chăm con tốt hơn.

Ngày đăng: 19/04/2019 - Cập nhật lúc 2:17 pm , 24/04/2019
Nguồn tham khảo

Bài viết nhiều người đọc